TRA STORIA E LEGGENDA   "Tra Istoria e Lenda"
(Contos de foghile)
pag.1Sommario 

Murrinieddha di M.U

Intamen de li narrer sa veridade chi giughiat bene inserrada in su coro, sìcche fit bessidu cun d’unu....”nudda!”, nadu cun d’unu piulu de oghe.
Chi, in s’andare de su tempus, cussa peraula si li fit bortada contr’a issu matessi. B’aiat si e no duos passos, dae sa banchitta ue fit setzidu immurszende a  s’intrada de sa janna, ue, Antoniainzu si fit paradu reu reu, dimandendeli ite fint sos cuntrestos in essere.
-Nudda!- Fetteidi Billia, incripende de coddos.
Cussa peraula chi li esseit deretta, guasi guasi, chena mancu l’aer pessada, comente si narat…. “che troddiu dae culu”.
“Ti l’apo a fagher bider deo su nudda!”.
 Gai, marghinende in tzelembros milli e una cosa, che li fit bessida!
“Nudda!” S’esseret istadu possibile, Billia cussa peraula si l’aiat retirada. Ma pruite?”
 Antoniainzu fit maduru e possente, ma a issu, a su fizu de Zuseppe Carcassona, no li faghiat timore niunu. "mancu sos dimonios e tantumancu cussu, Antoniainzu, fizu de Peigottu !
“Prima cosa..., chi sa die de fattu, l’aiant bidu cun su entone ruju, iscampullitende in su riu,  attraessu in su terrinu ruttìu.
 Segundu cosa...., sas istigas lassadas in su erettu de su misfattu, naraiant su restu”. 
Leadu dae milli pensamentos, cun d’una manu fit mandighende pane e casu, giumpaghe e tottu, mentere chi cun sa manu manca, in busciaca, bene istrinta, giughiat a "murriniedda" e, la falaiat e la pigaiat fintz’a perrias, cun d’unu piaghere chi no ischiat narrer comente.

Su giaju nde l’aiat carrada dae sa prima gherra, sa gherra manna narriate issu, fattende contos a sa minoridade; fattos chi solu Deus l’ischit, e de sas disauras de sa popolassione de tando.

Annos a daeboi,su giaju sìcche fit mortu, lassende ai cussu nebode, unu petzareddu de terra a lacana a su riu, unu appitteddu de figuindias, ei su barraccu, cun aintro s’odijedda, unu labiolu, una cannada e una tribide. Puru tottu sos animales chi possediat: vinti arvegheddas, duos porcos, pagas puddittas e…… a “murriniedda”. De totta s’eridade, cussa fit sa pius importante e sa pius fidele. La giughiat sempere in busciaca e no si nde distaccaiat mai, mancu drommende.

Aveschende sa die che fit bessidu in mesu a sa saurra, a recuire sa gama de sas arveghes a sa mandra, pro las aere mustas.   Leone, su cane pastore, fit sempere prontu a li ponner fattu, gai, comente dae cando fit cucciucceddu minore.

-Aioh!! Beni beni!!!- Faghiat, ponzendesi sa manu mesa aberta affiancu a buca.

 

 

Sa oghe intronaiat in s’adde, aintro de sas rocas pintadas dae s’abba e dae su bentu, in mesu a sas mattas de su mudeju e de su melughidone. A boghe ipallatada e a passu lestru, sighende sas camineras chi che falaiant a su riu fintz’a s’istrampu, ue sos ticchirrios si misciaiant a su mummutu de s’abba currente.
-Beh! Beh!!-
Sa saccaia de ghia s’accereit daesegus de una pescia de rù, e fattu a issa, totta s’ama.
Allontanu pius a in giosso s’intendiant sos canes giannitende su porcrabu e daeboi de l’aer pesadu, subìtu a tocchida.
Sa die aiat mustu in lestresa, e pro su propriu, aiat giagadu su pagu latte, pro  nde fagher duos pischeddutzos de casu.
-Aite non naras su chi jughes in su coro?- Faghet Antoniainzu accerendesi a sa pinnetta e abbaidende a incorradura a Billia.

-Nudda!! Rispondeit Billia riende dae laras in fora.

-Cheria idere….deo!!- rispondet Antoniainzu, e si girat pro sìcche andare.

Unu, duos, tres, battor passos……sas istigas in mesu a s’erva isteddada de eddia, faeddaiant giaras. Fint sas matessi agatadas in sos intorinos ue aiant mortu a traighimentu a babbu, Zuseppe Carcassona. Lestru che una alszada de oju, Billia che li fit subra. Murriniedda istrinta in sa manu manca, a unu poddighe dae su attile.Un’ atera alszada de oju, unu lampalughe, e Antoniainzu rueit che unu saccone boidu in terra, in mesu a su lazu, ammisciu a sos carveddos  e a su sambene sou. Sas ancas a rughe, troffigadas: una botte cun sa  sola, sutta a sa lugura de su sole e a faccia a chelu aiat sententziadu sa morte sua.In presse ch’aiat trasginadu su mortu sutta a una matta de chessa e l’aiat covaccadu cun rattos e fozas siccas. Daeboi s’aiat samunadu sas manos ei sa faccia in su trainu, ch’aiat tzaccadu a Murriniedda aintro de unu truncu boidu de un’alvure sicca. In cue niunu aiat adduidu a che chircare nudda ca pruite b’aiat una tana de epe derranzu cun d’una reje manna cantu una cannada.

 Pighende a bidda aiat incontradu  a Baroneddu, setzidu in sa petza de sa domo, a s’iscurtza e fruscittende, chi nde fit dae pagu essidu dae prejone, ue che l’aiant missu pro fattos de tempus passadu, e pro su cale  Zuseppe Carcassona , su babbu, aiat testimoniadu contr’a issu.

-Elloh!! Aite ses a s’iscurtza? Ti nd’as a leare carchi romadia !-narat Billia.

- Apo a istare attentu, sa bottes las apo dadas in prestidu a Antoniainzu.

N.d.A…………….Non bisonzat mai de si fidare de niunu e tantumancu de sas cosas chi narat sa zente, chena l’as aere prima de tottu averadas, ca pruite si podet fagher figura fea addainanti de sa zente e pius de tottu a sa cusciessa propria.

La foto non si riferisce al fatto narrato che è di pura fantasia. Ogni riferimento a persone e a fatti è casuale.